LVB en Verslaving

12e Landelijke congres

Woensdag 3 juni 2026 | 10.00-15.35 uur

Bijna 1,5 miljoen mensen in Nederland hebben een laag IQ en beperkingen in het sociale aanpassingsvermogen. Deze mensen zijn gevoeliger voor middelenafhankelijkheid en de consequenties van een verslaving zijn ook ingrijpender. Door de complexe problematiek en gebrek aan kennis in de gehandicapten- of verslavingszorg loopt de begeleiding en zorg voor mensen met een LVB en verslavingsproblematiek vaak vast. Gedegen kennis van deze groep, hun problematiek en zorgbehoefte is nodig.

Dit congres gaat over screenen, bespreekbaar maken en motiveren. Ook kijken we naar gepersonaliseerde zorg, triple problematiek en de inzet van VR. Deskundige sprekers gaan met je in gesprek over de uitdagingen in de begeleiding van deze groep cliënten. Je bent van harte welkom om vakgenoten te ontmoeten en jezelf op dit thema te versterken.

Doelgroep

Behandelaren en begeleiders binnen de gehandicaptenzorg en verslavingszorg met professionele interesse in mensen met een lichte verstandelijke beperking en verslavingsproblematiek. Tijdens het congres verwelkomen we o.a. (ortho-)pedagogen, verpleegkundigen, gedragswetenschappers en sociaal professionals.

Programma

09:30Registratie en ontvangst

10:00Opening door de dagvoorzitter | Evelien Poelen

-Kader van de dag

-Inventarisatie achtergrond en verwachtingen deelnemers

-Belang van een passend en effectief zorgaanbod: inzichten uit 10 jaar onderzoek in de praktijk

Evelien Poelen, bijzonder hoogleraar Gepersonaliseerde Zorg bij mensen met een LVB Radboud Universiteit en senior onderzoeker, afdeling Kennis & Kwaliteit Pluryn

10:25Screening op middelen bij LVB | Birgit de Lang

Verslaving wordt vaak over het hoofd gezien bij mensen met psychiatrische klachten en LVB. Om verslavingsproblemen sneller te detecteren is het belangrijk om op grote schaal te kunnen screenen in de dagelijkse praktijk. De “TAPS-LVB” is een nieuw ontwikkeld screeningsinstrument voor mensen met een LVB waarmee je in 15-20 minuten verslavingskenmerken betreffende nicotine, alcohol, drugs en verslavende medicatie kunt opsporen. Hoe gaat dit in zijn werk? Wat zijn de resultaten bij toepassing bij mensen met een LVB en psychiatrische klachten?

dr. Birgit de Lang, gz-psycholoog/onderzoeker bij het Expertisecentrum psychiatrie & LVB GGZ Oost-Brabant

11:10Ochtendpauze

11:30Triple diagnose problematiek | Marion Kiewik

Nog altijd blijkt dat mensen met een LVB en comorbide problemen niet de juiste zorg ontvangen, omdat er problemen zijn in de toeleiding tot de zorg, indiceren van de juiste zorg of het beoordelen welke zorg nodig is. De verstandelijke beperking van een cliënt is soms bepalend voor het weigeren van psychiatrische zorg, het middelenmisbruik kan leiden tot uitsluiting bij zowel de psychiatrie alsmede ook de gehandicaptenzorg en de comorbide psychiatrische problemen leiden tot (nog) meer ontregeling zodra de juiste hulp uitblijft. Hoe kan je dan toch samenwerken, ook wanneer het gaat om ween gedwongen kader? Wie doet dan wat en wat is hiervoor nodig?

dr. Marion Kiewik – de Vries MBA, senior onderzoeker Centrum Verslaving & LVB en regiebehandelaar (orthopedagoog-generalist) Tactus Verslavingszorg

12:15Lunchpauze met uitgebreid lunchbuffet

13:15Keuzeronde I | Jannet de Jonge / Simon Langener

Keuze uit sessie A of B

Sessie A: Motiverende gespreksvoering

Motiveren voor gedragsverandering is een uitdaging: mensen willen vaak wél en nìet veranderen. Hoe gebruik je motiverende gespreksvoering gericht op middelengebruik bij mensen met een LVB? Hoe kun je blijven aansluiten en motiveren en veranderingsbereidheid versterken? In deze sessie gaan we praktisch aan de slag en krijg je enkele handvatten voor de praktijk.

dr. Jannet de Jonge, expert en trainer motiverende gespreksvoering, Hogeschool van Amsterdam

Sessie B: Inzet VR

Voor mensen met een LVB is het lastiger om abstracte situaties voor te stellen. VR kan een oplossing bieden door directe en zintuigelijke leerervaringen. Simon Langener (Tactus) onderzoekt hoe VR-technologie aansluit bij mensen met een LVB in de verslavingszorg. Hoe ver is deze ontwikkeling? Hoe haalbaar is het? Wat vraagt het van behandelaars? En hoe zit het met de nazorg?

Simon Langener, postdoctoraal onderzoeker bij het RadboudUMC en onderzoeker Digital Health bij Tactus Verslavingszorg

14:15Korte middagpauze en wisselen sessies

14:35Keuzesessie II | Esther Hesselink / Mark de Lange

Keuze uit sessie C of D

Sessie C: Take it Personal!+

Deze interventie behandelt problematisch middelengebruik (alcohol, cannabis, XTC, cocaïne of speed) bij mensen met een LVB door bijeenkomsten en een mHealth applicatie. De interventie is erkent en gebaseerd op motiverende gespreksvoering en cognitieve gedragstherapie. In deze sessie worden de ervaringen en resultaten gedeeld.

Esther Hesselink, onderzoeker bij Pluryn

Sessie D: Verslaving uitgelicht: tabak en roken

Roken en LVB: specifieke kenmerken. Hoe blijf je in verbinding met je cliënten/bewoners en werk je gezamenlijk toe naar een rookvrije instelling? Je ontvangt handige tools om dit op een positieve manier te realiseren en stappen te maken in gedragsverandering.

Mark de Lange, klinisch psycholoog en psychotherapeut bij Trajectum

15:35Afsluiting programma, napraten met een drankje in de foyer

Accreditatie

NIP / NVO (OG en basis)*:

in aanvraag

Kwaliteitsregister V&V en Register Zorgprofessionals (V&VN): 5 punten

Scholing Consultatieve Psychiatrie
Scholing GGZ
Scholing SPV
Scholing Verstandelijk Gehandicapten Zorg

Registerplein: 4,5 punt

Geaccrediteerde deskundigheidsbevordering Cliëntondersteuners
Geaccrediteerde deskundigheidsbevordering GGZ-Agogen
Geaccrediteerde deskundigheidsbevordering Kinderwerkers / Jongerenwerkers
Geaccrediteerde deskundigheidsbevordering Maatschappelijk werk
Geaccrediteerde deskundigheidsbevordering Sociaal Agogen
Geaccrediteerde deskundigheidsbevordering Sociaal Werker

VVGN**: 4 punten

Nascholing Verslavingsgeneeskunde

* SKJ: Jeugdzorgwerkers en jeugd- en gezinsprofessionals mogen door NIP/NVO geaccrediteerde scholing indienen voor herregistratie

** Artsen mogen 25% van hun 5-jaarlijkse punten buiten hun vakgebied halen.

Staat jouw vereniging er niet bij? Neem dan tijdig contact met ons op. Wij zullen bij voldoende interesse jouw verzoek in overweging nemen.
Wij voorzien iedere deelnemer van een bewijs van deelname.

Inschrijven

Je investering

€ 399,- excl. btw

Collegakorting

Jouw collega(’s) ontvangen ieder € 35,00 korting bij inschrijving op dezelfde dag en wanneer het factuuradres hetzelfde is. Jij schrijft je in voor het reguliere tarief en elke collega kan zich registreren met € 35,00 korting.

Groepskorting

Elk vijfde persoon neemt gratis deel bij gelijktijdige inschrijving via het groepsregistratieformulier, dat je hier kunt downloaden. Reeds ingeschreven personen kunnen geen deel uitmaken van de groepsaanmelding.

Ik wil mij inschrijven