Weigergedrag en apathie bij dementie

4^e Landelijke studiedag | Aristo Amsterdam

Woensdag 16 december 2026 | 10.00 – 16.00 uur

In de verschillende fases van de dementie komen we gedrag tegen waar we niet altijd goed raad mee weten. Weigergedrag en apathie zijn zulke vormen van gedrag. Wanneer zorg wordt geweigerd, iemand wil zijn tanden niet poetsen of neemt zijn medicatie niet, is er vaak druk vanuit de omgeving maar ook boosheid van de cliënt met dementie zelf, waar jij als professional mee te maken krijgt. Dit zorgt voor complexe situaties waarin welzijn, regelgeving en emoties door elkaar lopen.

Deze studiedag biedt kennis en handvatten voor de omgang met weigergedrag en apathie bij dementie. Zo krijg je in de ochtend antwoord op vragen als: Wat is er bekend over gedrag en emoties in relatie tot het dementerende brein en wat kun je wel en niet doen bij weigergedrag door cliënten met dementie? In de middag gaan we aan de slag met de herkomst van gedrag om situaties te kunnen beïnvloeden en hiermee gedrag te sturen. Je krijgt praktische tips en handvatten die jij de volgende dag al kunt gebruiken om weigergedrag en apathie bij jouw cliënt te beïnvloeden.

Doelgroep

Eenieder met interesse in het omgaan met weigergedrag en apathie van ouderen met dementie. Zoals verpleegkundigen, verzorgenden, casemanagers dementie, begeleiders en gedragsdeskundigen.

Programma

09:30Ontvangst en registratie

10:00Dementie: verandering in emoties en relaties | Jannet van Klaveren

Het hebben van dementie heeft grote gevolgen op meerdere gebieden in het leven. Er komt gedurende het ziekteproces steeds meer schade in het brein. Als gevolg hiervan komen er veranderingen in het hart (de emoties), het hoofd (cognitie) en relaties. Veel mensen met dementie ervaren sneller stress, gevoelens van verdriet, angst en boosheid. Weigergedrag en apathie zijn vaak geen onwil, maar een gevolg van de veranderingen op allerlei gebieden door de dementie. Wat weten we over de gevolgen van dementie op het emotionele functioneren van mensen? Welke invloed heeft de verandering in emotioneel functioneren op relaties en wat iemand in contact met een ander nodig heeft? Welke invloed heeft dit op gedrag?

Jannet van Klaveren, GZ-psycholoog, systeemtherapeut en consulent bij het CCE

11:15Ochtendpauze

11:45Als cliënten/patiënten zorg weigeren | Justa Bos

Niet willen eten, slapen of geen medicatie willen nemen kan op lange duur schadelijk zijn. Maar wat kun je als zorgprofessional doen wanneer een cliënt zorg weigert? Moeten we alle zorg nog wel geven? Wat kan anders als we kijken naar ons zorgsysteem? Hoe handel je in lijn met de Wzd, wat kan er niet maar wat kan en juist wél?

Aan de hand van casuïstiek krijg je antwoord op deze vragen.

Wil je zelf casuïstiek inbrengen? Dat kan.

Mail jouw casus naar ons

Justa Bos, eigenaar van Bos Zorgtoezicht & Advies (onafhankelijk extern voorzitter calamiteitenonderzoek en kwaliteitsadviseur)

13:00Lunchpauze met uitgebreid lunchbuffet

13:45Waar komt weigergedrag vandaan en hoe ga je ermee om? | Jan van der Hammen

Tijdens deze praktische middag zoomen we in op waar weigergedrag vandaan komt. Herken je het als een vorm van verzet, onvermogen of wilsbeschikking? En wat is dan jouw rol of inzet?

Dit doen we aan de hand van kennis over het onder- en bovenbrein en aan de hand van levendige casuïstiek.
Allereerst hebben we aandacht voor de cliënt met dementie. Hierop aansluitend staan we stil bij ons eigen gedrag als zorgprofessional.

Jan van der Hammen, zelfstandig trainer in de ouderenzorg en consulent bij het CCE

14:45Korte Pauze

15:00Waar komt weigergedrag vandaan en hoe ga je ermee om? | Jan van der Hammen

Vervolg middag.

Jan van der Hammen

16:00Einde programma

Accreditatie

Kwaliteitsregister V&V en Register Zorgprofessionals (V&VN): Aangevraagd

Beroepsvereniging van professionals in social work (BPSW) : Aangevraagd

Staat jouw vereniging er niet bij? Neem dan tijdig contact met ons op. Bij voldoende interesse nemen we jouw aanvraag in overweging.
Wij voorzien iedere deelnemer van een bewijs van deelname.

Inschrijven

Je investering

Deelname: € 399,- excl. btw per persoon

Vroegboekkorting

t/m 19 oktober € 25,-

Collegakorting

Jouw collega(’s) ontvangen ieder € 35,00 korting bij inschrijving op dezelfde dag en wanneer het factuuradres hetzelfde is. Jij schrijft je in voor het reguliere tarief en elke collega kan zich registreren met € 35,00 korting.

Groepskorting

Elk vijfde persoon neemt gratis deel bij gelijktijdige inschrijving via het groepsregistratieformulier, dat je hier kunt downloaden. Reeds ingeschreven personen kunnen geen deel uitmaken van de groepsaanmelding.

Ik wil mij inschrijven